hoe huisartsen onvruchtbaarheid aanpakken

De huisarts kan een belangrijke rol spelen in het eerste vruchtbaarheids - of fertiliteitsonderzoek. In onderling overleg met de beroepsgroepen van huisartsen en gynaecologen zijn er in Nederland in het kort richtlijnen opgesteld voor het beleid van onder andere subfertiliteit. De richtlijnen gaan met name in op de raakvlakken van eerstelijns- (huisarts) en tweedelijnsgezondheidszorg (gynaecoloog), waarbij rekening wordt gehouden met een verschil in aanpak tussen huisartsen en gynaecologen. Daar waar het beleid van de huisarts gericht zal zijn op het uitsluiten van een stoornis, is het beleid van de gynaecoloog gericht op het opsporen van een stoornis.

De huisarts kan bijvoorbeeld naast de anamnese een basale temperatuurcurve laten bijhouden, een sperma-analyse en bloedonderzoek laten verrichten. Ook de post-coitumtest kan in de huisartsenpraktijk plaatsvinden. Bij een onregelmatige cyclus of een verdenking op andere stoornissen kan de huisarts doorverwijzen naar de gynaecoloog.

Afhankelijk van de leeftijd van de vrouw en de duur van de kinderwens kan bij normale bevindingen nog een tijd afgewacht worden om het ontstaan van een spontane zwangerschap een kans te geven. Afhankelijk van zijn/haar eigen inschatting van het probleem kan de huisarts het paar ook meteen doorverwijzen naar een gynaecoloog of vruchtbaarheidskliniek. De rol van de huisarts zal verder afhangen van de beschikbare tijd en zijn interessegebied.

naar boven

hoe gynaecologen onvruchtbaarheid aanpakken

Algemeen gynaecologen kunnen een vruchtbaarheidsonderzoek in gang zetten bij paren die problemen hebben met zwanger worden. Ze kunnen de eventuele oorzaak opsporen en tot op zekere hoogte ook behandelen. Als er sprake is van een vruchtbaarheidsprobleem, zullen gynaecologen de vrouw medisch onderzoeken en voor de man een semenanalyse adviseren. De gynaecoloog bekijkt de medische voorgeschiedenis van beide partners en zal vervolgens een oriënterend vruchtbaarheidsonderzoek uitvoeren.

Voor vrouwen omvat dit in het algemeen een onderzoek naar de eisprong en hormoonbepalingen in het bloed. Tevens kan de gynaecoloog een post-coitumonderzoek uitvoeren, alsmede een transvaginaal echografisch onderzoek, indien nodig een hysterosalpingogram (HSG) en soms een laparoscopie. Voor mannen bestaat het standaardonderzoek voornamelijk uit analyses van het semen (sperma).

Een gynaecoloog kan een aantal voorlopige behandelingen adviseren voor onvruchtbaarheid, variërend van een aanbeveling tot afslanken of aankomen tot het voorschrijven van ovulatiestimulerende medicijnen zoals clomifeencitraat (Clomid® of Serophene®).

naar boven

wanneer moet u een fertiliteitspecialist (expert) raadplegen?

Er zijn ook gynaecologen die vruchtbaarheidsproblemen als speciaal aandachtsgebied hebben. Deze gynaecologen hebben daardoor vaak meer ervaring in het verrichten van vruchtbaarheidsonderzoek, en sommige onderzoeken worden zelfs alleen verricht door deze gespecialiseerde gynaecologen. Een dergelijke specialisatie, op het zich constant ontwikkelende gebied van vruchtbaarheidsproblemen, is belangrijk om op de hoogte te blijven van nieuwe onderzoeken, medicijnen en procedures. Als de eerste onderzoeken en behandelingen het vruchtbaarheidsprobleem niet hebben verholpen, is het tijd om u tot een specialist te wenden.

naar boven